Twintig maanden knettergek

Dit is de titel van het boek dat Ella Vogelaar, samen met haar man, schreef over haar slechts twintig maanden durende ministerschap. Een boek dat bestaat uit dagboekaantekeningen die de partners elkaar gedurende deze hectische periode stuurden. Ik kreeg het onder ogen bij vrienden en ze raadden me aan het te lezen. Ik was nooit zo’n fan van Ella als minister. Haar uitstraling was nors, beetje slordig en zelden stevig en overtuigend. Ik herinnerde me natuurlijk vooral het filmpje van Geen stijl wat natuurlijk geen stijl was maar waarin ze ook niet liet zien goed met de pers om te kunnen gaan. Een ander kritisch moment in haar carrière als minister was het optreden bij Pauw&Witteman waarin ze werd afgeserveerd door Jort Kelder en Heleen van Royen. Een onsmakelijke vertoning, vond Paul Wittaman later ook zo lees ik in het boek, maar waar ze ook slecht mee om kon gaan.

Tja, als je dan het boek gaat lezen komen natuurlijk deze momenten naar voren maar tot mijn verbazing blijkt uit de passages daarover dat Ella vooral behoorlijk naief was over  haar media performance. Ze lijkt er niet om te geven, en put vooral energie uit de persoonlijke contacten in de wijken, met de mensen waarvoor ze het doet. En dat is waar ik vind dat Ella goed uit de verf komt. Ze is eigenlijk geen (machts)politica die onder de Haagse kaasstolp mee wil doen met de spelletjes en het gekonkel. Ze gaat voor het resultaat en richt daar al haar energie op. En ik was het over het algemeen met haar benadering zeer eens.

Opvallend, of misschien ook niet voor insiders, is de bijzonder zwakke leiding van Wouter Bos. Van de PvdA als geheel eigenlijk. Iedereen lijkt maar wat te doen. Men is bang om met elkaar in gesprek te gaan over de hoofddoelstellingen van het beleid. Wouter wil alles in bi-lateraaltjes regelen, en in het bewindspersonen overleg alleen over zaken in de ministerraad praten. Geen algemene discussies over zaken die de beleidsterreinen van de bewindspersonen overschrijden.

Er is geen regie, hij laat niks van zich horen, opereert solistisch en kan slecht tegen kritiek. Althans zo vind ik het in het boek terug. Mijn vriend van wie ik het boek kreeg, werkt dicht bij een van de ministers en kon vanuit zijn waarneming onderschrijven dat hier een minister met een onmogelijke opdracht op pad is gestuurd en daarna in de steek gelaten.

Misschien was het probleem wel dat Ella geen echte  PvdA-er is. Ooit lid van de CPN en ze heeft geen echte band met de partij waarvoor ze minister is. Dat ze een andere opvatting had over het integratiebeleid had Wouter van te voren moeten checken, maar uit het boek blijkt duidelijk dat dat op geen enkele manier gedaan is. Geen wonder dat de PvdA op 15 zetels in de peilingen staat. De kiezer ziet en voelt dat de partij geen leiding heeft. En voorlopig lijkt die er ook niet aan te komen.